Brandklassen en blusstoffen / Brandbeveiliging / Nautische Unie Hunfeld B.V.

Algemeen
Meer dan 85% van de branden wordt met een draagbaar blustoestel of slanghaspel geblust. Blustoestellen en brandslanghaspels vormen daarom een belangrijke rol bij de brandveiligheid. De keuze van de te gebruiken blusstof hangt in de eerste plaats af van de soort brand die geblust moet worden. Een onjuiste keuze en projectering van een bepaald type blustoestel heeft weinig effect bij blussing en kan zelfs zeer gevaarlijk zijn. Een goed voorbeeld hiervan is de levensgevaarlijke situatie die ontstaat wanneer brandend frituurvet wordt geblust met water.

Brandklassen
Bij de te gebruiken blusstof wordt allereerst gekeken naar de soort brand die moet worden geblust. De verschillende branden kunnen worden opgedeeld in vier brandklassen volgens de NEN-EN 2. Brandklasse A staat voor brandende vaste stoffen, die onder gloedvorming verbranden. Brandklasse B staat voor brandende vloeistoffen en smeltende vaste stoffen. Brandklasse C staat voor brandende gassen en brandklasse D tenslotte staat voor brandende metalen (zie ook onderstaande tabel). Op het etiket van eik goedgekeurd blustoestel staan de pictogrammen weer gegeven van de brandklassen waarvoor het toestel ingezet kan worden.

Brandklasse	Kenmerken	Voorbeeld
	vaste stoffen doorgaans van organische oorsprong die meestal onder gloed vorming verbranden	hout, papier, stro, kunststoffen, kolen
	vloeistoffen en vloeibaar wordende stoffen	olie, benzine, alcohol, sommige kunststoffen, vet, bitumen
	gassen	propaan, butaan, aardgas
	metalen	magnesium, zirkonium, lithium, kalium, natrium

Blusstoffen
De volgende blusstoffen worden toegepast in blustoestellen: water, water met additief, schuim, poeder en kooldioxide (CO2). Halon (BCF) wordt steeds minder gebruikt omdat de blusstof onder de CFK-wetgeving valt. Het leveren van nieuwe Halon blussers is vanaf 1 april 1993 verboden. Ook waterblussers en poederblusser met BC poeder verdwijnen langzaam. Zij maken respectievelijk plaats voor schuimblussers en blussers met ABC-poeder. De kwaliteit van de huidige schuim- en ABC poederblussers is dusdanig verbeterd dat toepassing van blussers met water of BC-poeder zelden de voorkeur heeft.

De blussende werking van de verschillende blusstoffen is niet gelijk. Water wordt hoofdzakelijk gebruikt om de brandstof te koelen, waarbij doorstoomontwikkeling tevens zuurstof wordt verdrongen. Bijschuim is juist de afdekkende werking veel groter en het koelend vermogen geringer. Bij andere blusstoffen is het bluseffect afhankelijk van de afdekkende werking, waardoor zuurstoftoevoer wordt belemmerd, of van het ingrijpen in de chemische reactie van de brand (negatieve katalyse).

Blusstof	Koelen	Verdringen zuurstof	Negatieve katalyse
Water	++	+
Schuim	+	++
Sproeischuim	++	++
ABC-poeder		+	++
D-poeder		++
Kooldioxide (CO2)		++

++	= voornamelijk volgens dit pricipe
+	= gedeeltelijk volgens dit pricipe

Europese norming blustoestellen
In Nederland mogen alleen blustoestellen met een Nederlands typekeur in de handel worden gebracht. Een dergelijk blustoestel voldoet aan het Besluit Draagbare Blustoestellen van 1986 (laatste wijziging 1997) of aan de NEN-EN 3. Blustoestellen die na 1 januari 1997 op de markt worden geïntroduceerd moeten voldoen aan de nieuwe Europese norm NEN-EN 3. Het typekeur wordt afgegeven door het Ministerie van Binnenlandse Zaken. De door ons verkochte Ajax blustoestellen voldoen zowel aan het Besluit Draagbare Blustoestellen als ook aan de nieuwe norm NEN-EN3.